Doğalgaz açılışından önce istenen baca uygunluk raporunun ne olduğunu, hangi kontrollerden geçtiğini ve adım adım nasıl alındığını anlatıyoruz.
Baca uygunluk raporu, bir bacanın projesine, ilgili standartlara ve gaz dağıtım şirketinin şartnamesine uygun yapıldığını gösteren belgedir. Gaz dağıtım şirketleri bu raporu doğalgaz açılışından önce, kazan ya da kombi değiştiğinde ve bacada tadilat yapıldığında ister. Rapor üç şeyi kapsar: bacanın tasarımı (çap ve çekiş hesabı), montajı ve sızdırmazlık testi.
Kısaca: Rapor yoksa gaz açılmaz. Bacanın CE işaretli, belgeli parçalardan oluşması, MYK belgeli personelin montajı yapması ve sızdırmazlık testinin geçilmesi gerekir. İstanbul'da İGDAŞ, montajı yapan firmanın belgelerine ek olarak akredite bir baca kontrol firmasının uygunluk değerlendirmesini de ister. Tuğla ve betonarme bacalar rapor alamaz, önce yenilenir.
Baca, yanma sonucu oluşan gazları binanın dışına güvenle atan sistemdir. Çapı yanlış seçilmiş, gevşek birleştirilmiş ya da kaçak yapan bir baca, karbonmonoksit zehirlenmesi ve yangın riski taşır. Uygunluk raporu bu risklerin kontrol edildiğini belgeler.
Raporda bacanın hangi cihaza bağlandığı, çapı, yüksekliği, güzergâhı, kullanılan ürünün belgeleri ve test sonucu yer alır. Gaz dağıtım şirketi bu bilgilere bakarak gaz açılışına izin verir.
Uygunluk raporu, yıllık baca temizlik ve bakım raporu ile aynı belge değildir. Temizlik raporu kullanımdaki bacanın bakımının yapıldığını gösterir. Uygunluk raporu ise bacanın doğru tasarlanıp doğru monte edildiğini gösterir.
Gaz dağıtım şirketleri raporu genellikle şu durumlarda ister:
İstanbul'da İGDAŞ, kullanımdaki ya da ilk kez gaz bağlanacak bacalı cihazların bacalarının uygunluk değerlendirmesinden geçmiş olmasını şart koşar. Kullanıcı değişikliği ya da tesisat tadilatı nedeniyle İGDAŞ kontrolü yapılacaksa, ayrıca yıllık baca temizlik ve bakım raporu istenir.
Kontrol üç aşamada yapılır. Her aşama bir standarda dayanır:
| Aşama | Ne kontrol edilir? | Dayanak |
|---|---|---|
| Proje ve hesap | Baca çapının ve çekişin cihaz gücüne, baca yüksekliğine ve yatay uzunluğa uygun olup olmadığı | TS EN 13384-1, TS EN 13384-2 |
| Ürün | Baca elemanlarının CE işareti, ürün etiketi ve baca plakası; parçaların tek üreticinin uyumlu sisteminden olması | TS EN 1856-1, TS EN 1856-2 |
| Montaj | Güzergâh, yükseklik, bağlantılar, destek ve kelepçeler, temizleme kapağı, yoğuşma suyu tahliyesi | TS EN 15287-1, TS EN 15287-2 |
| Sızdırmazlık | Sistemin kapatılıp basınç altında kaçak yapıp yapmadığı | Sızdırmazlık test raporu |
Proje ve hesap kontrolü montajdan önce yapılır; gaz dağıtım şirketi doğalgaz projesini bu hesaba göre onaylar. Montaj kontrolü ve sızdırmazlık testi ise baca takıldıktan sonra, gaz açılışından önce yapılır.
Süreçte iki taraf vardır:
Diğer şehirlerde kurallar o şehrin gaz dağıtım şirketinin şartnamesine göre değişebilir. Personel tarafında iki belge öne çıkar:
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın paslanmaz çelik baca birim fiyat tanımı da aynı ayrımı yapar: montajı Seviye 3 belgeli personel yapar, kesit hesabına göre kontrolü ve uygunluk onayını Seviye 4 belgeli personel verir.
Palmiye Baca Sistemleri, ürettiği ve monte ettiği bacalarda uygunluk raporunu ve sızdırmazlık raporunu ücretsiz düzenler. Akredite kontrol firmasının değerlendirmesi bunlardan ayrı bir adımdır. Palmiye başka firmanın yaptığı bacaya rapor vermez; o bacada tadilat ve yenilemede öncelik bacayı yapan firmadadır.
Montajı kendi ekibiyle yapan tesisat firmaları için gereken belgeleri ve alt yüklenici sözleşmesi sürecini Baca Montajı ve Belgelendirme Rehberi'nde anlattık.
İGDAŞ'ın kurallarına göre tuğla ya da betonarme bacalara doğalgaz kullanımı için izin verilmez. CE belgesi olmayan bir bacaya kombi, soba ya da şofben bağlanmışsa da gaz kullanımına izin verilmez. Bu bacalar, CE belgeli çelik ya da kompozit astarla yenilenerek uygun hâle getirilir.
Uygun olmayan bacalarda en sık görülen durumlar şunlardır:
Dış cephede yoğuşmayı önlemek için çift cidarlı yalıtımlı baca kullanılır.
Baca sisteminin uçları kapatılır ve sistem belirli bir basınç altında tutulur. Bu sırada basınç kaybı ölçülür; kaçak varsa yeri bulunup giderilir. Sonuç sızdırmazlık test raporuna yazılır ve uygunluk raporuyla birlikte sunulur.
Test, yalnızca montaj bittikten sonra yapılır. Bacada sonradan tadilat yapılırsa test tekrarlanır.
Süre ve ücret, bacanın kimin tarafından yapıldığına ve kontrolün kapsamına göre değişir. Palmiye Baca Sistemleri'nin ürettiği ve monte ettiği bacalarda rapor ücretsizdir ve montaj ile sızdırmazlık testi tamamlandıktan sonra 1–2 gün içinde teslim edilir. Akredite kontrol firmasının değerlendirmesi ayrı bir hizmettir; takvime baştan eklenmelidir.
Mevcut bir bacanız varsa önce o bacayı yapan firmaya başvurun. Bu firma hizmet vermek istemiyorsa ya da artık aktif hizmet vermiyorsa, durumu açıklayan yazıyı sizden alıp sizinle sözleşme yaparız. Sistemi yerinde inceler, tadilat ya da yenileme teklifi veririz; işi biz tamamlarsak raporu da biz düzenleriz. Ayrıntılar: baca bakımı, onarımı ve tadilatı.
Not: Gaz dağıtım şirketlerinin şartnameleri şehre göre değişebilir. İşe başlamadan önce bölgenizdeki gaz dağıtım şirketiyle ve baca firmanızla teyit edin.
Hayır. Uygunluk raporu bacanın doğru tasarlanıp monte edildiğini ve sızdırmazlık testini geçtiğini gösterir. Temizlik ve bakım raporu ise kullanımdaki bacanın yıllık bakımının yapıldığını gösterir.
Genellikle evet. Yeni cihaz farklı güçte ya da farklı baca çapına uygun olabilir; gaz dağıtım şirketi mevcut bacanın yeni cihaza uygunluğunu kontrol ettirir. Kesin şart için bölgenizdeki gaz dağıtım şirketine danışın.
İGDAŞ'ın kurallarına göre tuğla ve betonarme bacalara doğalgaz kullanımı için izin verilmez. Bu bacalar CE belgeli çelik ya da kompozit astarla yenilenmelidir.
Bacayı monte eden belgeli firma kendi işi için uygunluk ve sızdırmazlık raporunu düzenler. İstanbul'da İGDAŞ buna ek olarak akredite bir baca kontrol firmasının uygunluk değerlendirmesini ister. Palmiye Baca Sistemleri, kendi ürettiği ve monte ettiği bacaların raporunu ücretsiz düzenler.
Palmiye Baca Sistemleri'nin monte ettiği bacalarda montaj ve sızdırmazlık testinden sonra 1–2 gün içinde. Akredite kontrol firmasının değerlendirmesi ayrıca planlanır.
Hizmet sayfası: kapsam, ölçüler ve teklif.
Fabrika teslim baca alıp montajı kendi ekibiyle yapan firmalar için gerekli belgeler, çalışma adımları ve standartlar.
Bir baca işinde karşınıza çıkan ürün, personel ve montaj belgelerinin ne anlama geldiğini, hangisinin kimden ve ne zaman istendiğini ve nasıl doğrulanacağını anlatıyoruz.
Baca sızdırmazlık testinin ne olduğunu, gaz açılışından önce neden istendiğini, nasıl yapıldığını ve testten geçemeyen bacada ne yapılması gerektiğini anlatıyoruz.
